Βασικά εργαλεία συναρμολόγησης πλακετών

1. Κολλητήρι


Το ηλεκτρικό κολλητήρι είναι το βασικότερο εργαλείο για συναρμολόγηση των εξαρτημάτων σε ένα τυπωμένο κύκλωμα. Υπάρχουν πάρα πολλά είδη κολλητηριών ανάλογα με την ισχύ και την ποιότητα κατασκευής τους. Ένα απλό κολλητήρι αποτελείται από μία αντίσταση η οποία θερμαίνεται με την διεύλεση ηλεκτρικού ρεύματος. Την αντίσταση αυτή την περιβάλει ένα μεταλλικό κάλυμμα το οποίο πρέπει να είναι γειωμένο και μία χάλκινη μύτη η οποία χρησιμοποιείται για την συγκόλληση των εξαρτημάτων. Η όλη διάταξη χρησιμοποιεί μια πλαστική χειρολαβή για να μπορεί ο χρήστης να πιάνει το κολλητήρι και να κάνει κολλήσεις. Το πλαστικό αυτό είναι ένα ειδικό πλαστικό που αντέχει σε μεγάλη περιοχή θερμοκρασιών, ιδιαίτερα σε σημείο ένωσης το μεταλλικού μέρους του κολλητηριού με το πλαστικό.
Για την σωστή επιλογή του κολλητηριού θα πρέπει να αναφέρουμε ορισμένα πολύ σημαντικά πράγματα:

α) Επιλογή της ισχύος.
Για την αγορά ενός κολλητηριού το πρώτο πράγμα που θα πρέπει να ξέρουμε είναι τι ισχύς θα είναι το κολλητήρι. Για το μοντάρισμα των εξαρτημάτων των πλακετών, ένα κολλητήρι με ισχύς από 18 έως 25 Watt, είναι το ποιο κατάλληλο για την συγκόλληση των εξαρτημάτων. Ένα κολλητήρι μεγαλύτερης ισχύος αναπτύσσει θερμοκρασίες πολύ μεγάλες, ιδιαίτερα όταν έχουμε το κολλητήρι πολύ ώρα στην πρίζα, με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος να καταστρέψουμε το τυπωμένο κύκλωμα και τα εξαρτήματα. Ένα κολλητήρι μεγαλύτερης ισχύος π.χ. 40 Watt, χρησιμοποιείται για την συγκόλληση μεταλλικών μερών, ή χοντρών αγωγών όπως για παράδειγμα μεταλλικά κουτιά θωράκισης, βάσεις ψηκτρών, κτλ.

β) Η ποιότητα της μύτης.
Η ποιότητα κατασκευής της μύτης ενός κολλητηριού είναι ο σημαντικότερος παράγοντας αγοράς καθώς η ποιότητα της κόλλησης ξεκινάει από εκεί. Τα πολύ καλά κολλητήρια διαθέτουν μύτες σε διάφορα μεγέθη κατασκευασμένες από ειδικά κράματα μετάλλων τα οποία δεν αλλοιώνονται από την θερμοκρασία και έχουν μεγάλο χρόνο ζωής. Η μύτη δείχνει την ποιότητά της όταν δεν μαυρίζει, δεν διαβρώνεται το μέταλλο και όταν την καθαρίζουμε θα πρέπει να είναι πάντα γυαλιστερή. Επίσης δεν κρατάει κόλληση πάνω της γεγονός που κάνει την συγκόλληση εύκολη και γρήγορη. Σε αντίθετη περίπτωση ένα κολλητήρι χαμηλού κόστους έχει μια απλή χάλκινη επικασσιτερωμένη μύτη η οποία θα κρατήσει πολύ λίγο χρόνο, διότι θα μαυρίσει και θα διαβρω-θεί.
Έτσι λοιπόν είναι προτιμότερο να δώσετε λίγα χρήματα παραπάνω για την αγορά ενός καλού κολλητηριού, το οποίο θα έχει πολλές ανταλλακτικές μύτες, ανταλλακτική αντίσταση σε περί-πτωση που καεί για να έχετε σωστές και γυαλιστερές κολλήσεις. Μερικές ενδεικτικές μάρκες ποιοτικών και φτηνών κολλητηριών είναι η ANTEX, η JBC, κτλ.

γ) Αγοράζεται πάντα κολλητήρι με γείωση.
Επειδή στο εμπόριο υπάρχουν πάρα πολλά κολλητήρια χαμηλού κόστους, πολλά από αυτά διαθέτουν ρευματολήπτη χωρίς γείωση! Σας συμβουλεύουμε να αποφεύγεται η αγορά τέτοιων κολλητηριών, τα περισσότερα από τα οποία προέρχονται από Ασιατικές χώρες, π.χ. Κίνα, διότι το μεταλλικό μέρος του κολλητηριού δεν είναι γειωμένο! Αυτό καθιστά επικίνδυνο το κολλητήρι σε περίπτωση που λόγω της θερμοκρασίας ή φθοράς από την χρήση κάποιου καλωδίου, μπορεί να έρθει σε επαφή με το μεταλλικό μέρος.
Ένα κολλητήρι που έχει φις σούκο με γείωση, προστατεύει τον χρήστη από ηλεκτροπληξία σε περίπτωση φθοράς του αγωγού φάσης.

δ) Κολλητήρι ρυθμιζόμενης θερμοκρασίας.
Ένα κολλητήρι ρυθμιζόμενης θερμοκρασίας όπως αυτό που βλέπουμε στην διπλανή φωτογραφία είναι μια πολύ καλή λύση, για αυτούς που έχουν δυο τρία κολλητήρια σε διάφορες ισχύς. Το πλεονέκτημα που έχει είναι η ρύθμιση της θερμοκρασίας, έτσι ώστε να κολλάμε από πολύ μικρά εξαρτήματα έως χοντρούς αγωγούς, έτσι ώστε να μην διατρέχουν τα εξαρτήματα και το τυπωμένο κύκλωμα κίνδυνο να καταστραφούν. Υπάρχουν κολλητήρια ρυθμιζόμενης θερμοκρα-σίας που ξεκινούν από πολύ χαμηλό κόστος, έως πολύ ακριβούς σταθμούς συγκόλλησης, με ψηφιακές ενδείξεις θερμοκρασίας, πολλές ανταλλακτικές μύτες και αντιστάσεις, κτλ.

ε) Βάση κολλητηριού.
Η ποιο σημαντική αγορά που θα κάνετε, εκτός από το κολλητήρι, είναι η βάση του! Αν το κολλητήρι που θα αγοράσετε δεν έχει δική του βάση, τότε είναι απαραίτητο να πάρετε μια βάση στα μέτρα του κολλητηριού σας, διότι διαφορετικά θα κάνετε πολλές ζημιές!
Ένα κολλητήρι σε λειτουργία αφήνοντάς το από δω και από εκεί χωρίς βάση, σίγουρα θα καταστρέψει και θα κάψει πολλά πράγματα, από το γραφείο σας μέχρι οτιδήποτε βρεθεί κοντά του!
Γι΄αυτό μια βάση χρειάζεται απαραίτητα και δεν έχει μεγάλο κόστος.


Κεφάλαια
1. Κολλητήρι.
Μενού
Απλό κολλητήρι ισχύος 25 Watt με γείωση.
Κολλητήρι ρυθμιζόμενης θερμοκρασίας.
Καρουλάκι κόλλησης και αλοιφή σολντερίνης.
2. Κόλληση

Η κόλληση είναι ένα κράμα από κασσίτερο και μόλυβδο σε αναλογία 60 - 40. Για τυπωμένα κυκλώματα, συνήθως να χρησιμοποιείτε καρουλάκι κόλλησης πάχους 1mm. Όσο λεπτότερο είναι το σύρμα της κόλλησης, τόσο ευκολότερα μπορείτε να κολλήσετε μικρά εξαρτήματα με σωστή ποσότητα κόλλησης και τόσο ευκολότερα λιώνει με ένα κολλητήρι μικρής ισχύος, π.χ. 18 Watt.
Όταν θέλουμε να συγκολλήσουμε χοντρούς χάλκινους αγωγούς, π.χ. καλώδια πάχους μεγαλύτερο από 1mm, θα πρέπει να αφήσουμε το κολλητήρι περισσότερο χρόνο για να πάρει ο χαλκός την θερμοκρασία του κολλητηριού και να λιώσει η κόλληση. Αυτό όμως δεν είναι καλό, διότι η υψηλή θερμοκρασία θα λιώσει και το μονωτικό υλικό του καλωδίου η μπορεί να κάνει ζημιά στο τυπωμένο κύκλωμα, κτλ.
Μια καλή λύση είναι η χρήση της σολντερίνης. Είναι μία αλοιφή η οποία μπαίνει σε ελάχιστη ποσότητα στο σημείο κόλλησης και επιταχύνει την διαδικασία συγκόλλησης. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να μην δημιουργούνται ψυχρές κολλήσεις και φθορές στα υλικά που κολλάμε.
Στα τυπωμένα κυκλώματα δεν χρειάζεται η χρήση της αλοιφής αυτής, ειδικά όταν το τυπωμένο κύκλωμα είναι επικασσιτερωμένο, και συνήθως χρησιμοποιείται σε επιφάνειες μεγάλες που είναι δύσκολη η συγκόλληση.


Απορροφητική μεταλλική τρόμπα.
3. Απορροφητική τρόμπα

Η απορροφητική τρόμπα χρησιμοποιείται για την αποκόλληση των εξαρτημάτων σε ένα τυπωμένο κύκλωμα. Είναι ένα απαραίτητο εργαλείο στο κάθε τεχνικό, διότι μας βοηθάει να αντικαταστή-σουμε ένα καμμένο εξάρτημα σε μια πλακέτα ή να διορθώσουμε κάποιο λάθος που κάναμε στο μοντάρισμα μιας πλακέτας. Υπάρχουν και πλαστικές τρόμπες και μεταλλικές τρόμπες όπως αυτή που βλέπουμε στην διπλανή φωτογραφία. Έχει χαμηλό κόστος και το μόνο που απαιτεί είναι σωστό καθάρισμα από τα υπολείμματα κόλλησης για να μπορεί να λειτουργεί σωστά και να μην βουλώνει.
2. Κόλληση.
3. Απορροφητική τρόμπα.
4. Πολύμετρο

Το πολύμετρο είναι το βασικότερο όργανο μέτρησης που πρέπει να έχει ένας ηλεκτρονικός. Είναι ένα πολυόργανο που χωρίζεται σε δύο κατηγορίες: στα αναλογικά πολύμετρα και στα ψηφιακά πολύμετρα.
Τα αναλογικά πολύμετρα αποτελούνται συνήθως από το βολτό-μετρο, το αμπερόμετρο και το ωμόμετρο. Χρησιμοποιούν για την ένδειξη της μέτρησης αναλογικό όργανο με βελόνα στο οποίο είναι βαθμονομημένες οι μετρήσεις για κάθε όργανο. Η επιλογή του οργάνου γίνεται με την βοήθεια περιστροφικού μεταγωγέα.
Τα ψηφιακά πολύμετρα που χρησιμοποιούνται ευρέως σήμερα από όλους τους τεχνικούς διαθέτουν περισσότερα όργανα μέτρη-σης σε μία συσκευή, όπως καπασσιτόμετρο, συχνόμετρο, τρανζι-στορόμετρο, μέτρηση θερμοκρασίας, κτλ.
Διαθέτουν πολλαπλές επιλογές κλίμακας με μεγάλη ακρίβεια στις ενδείξεις τους και κάνουν την μέτρηση περισσότερο αξιόπιστη. Τα ψηφιακά πολύμετρα έχουν χαμηλό κόστος και ανάλογα τι μπορούν να μετρήσουν μεγαλώνει το κόστος.
Πάντως ένα ψηφιακό πολύμετρο με μέτρηση τάσης, ρεύματος, αντιστάσεων, διόδων και τρανζίστορ μπορεί να βρεθεί στην αγορά κάτω από 10 ευρώ!
Στην συναρμολόγηση των τυπωμένων κυκλωμάτων μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε το ωμόμετρο του πολυμέτρου για τυχόν βραχυκυκλώματα μεταξύ των χαλκοδιαδρόμων ή των κολλήσεων, καθώς επίσης και στον έλεγχο λειτουργίας μιας πλακέτας κατά την τροφοδότησή της. Απαραίτητες μετρήσεις οι τάσεις και τα ρεύματα σε μία πλακέτα που κατασκευάσαμε.

Αναλογικό πολύμετρο
Ψηφιακό πολύμετρο
4. Πολύμετρο.
5. Κόφτης

Ένας κόφτης είναι απαραίτητος στην συνα-ρμολόγηση πλακετών για το κόψιμο των ακρο-δεκτών των εξαρτημάτων μετά την κόλλησή τους στις νησίδες. Εδώ θα προτείναμε δύο κό-φτες, έναν μικρό για την κοπή ψιλών συρμάτων, και έναν μεγαλύτερο για ποιο χοντρά σύρματα.
6. Δράπανο

Δράπανο με τάση τροφοδοσίας 18V DC max για μέγιστο αριθμό στροφών (18.000/min).  Παίρνει τρυπανάκια από 0,5mm και πάνω για τρύπημα σε τυ-πωμένα κυκλώματα.
Θα θεωρούσαμε απαραίτητη την χρήση ενός δραπάνου, είτε κατασκευάζουμε μόνοι μας τυπωμένα κυκλώματα είτε όχι. Σε περίπτωση που φτιάχνουμε μόνοι μας πλακέτες, ο λόγος είναι ευνόητος διότι πως θα τρυπηθεί η πλακέτα για τους ακροδέκτες των εξαρτημάτων...
Ακόμα και αν προμηθευόμαστε τις πλακέτες από κάποιο εργαστήριο, είναι απαραίτητο να υπάρχει ένα δράπανο με τρυπανάκια από 0,8mm έως 3mm με ενδιάμεσες κάποιες στάνταρ τιμές, όπως 0,9mm, 1mm, 1,2mm, 1,4mm. Πολλές φορές οι ακροδέκτες των εξαρτημάτων δεν χωράνε στις τρύπες της πλακέτας σε κάποιες θέσεις και για να προχωρήσουμε την συναρμολόγηση πρέπει να ανοιχτεί η τρύπα με κάποιο μεγαλύτερο τρυπά-νι. Συμβαίνει πολλές φορές σε έτοιμες πλακέτες, διότι αυτός που την τρυπάει δεν γνωρίζει ακρι-βώς τον τύπο του εξαρτήματος που θα κολ-ληθεί.

5. Κόφτης.
6. Δράπανο.
Κεφάλαια
1. Κολλητήρι.
2. Κόλληση.
3. Απορροφητική τρόμπα.
4. Πολύμετρο.
5. Κόφτης.
6. Δράπανο.
Μενού
Top